Co zaskoczyło mnie w RPA? Ciekawostki oraz przydatne informacje.

Wpis opublikowany w kwietniu 2017 roku. Ceny, rozkłady, przepisy i inne informacje praktyczne mogły się od tego czasu zmienić.

RPA kojarzy się przede wszystkim z safari, biegającymi przed teleobiektywem lwami, bawołami, słoniami i żyrafami. Wszystko to w promieniach palącego słońca z miłym komentarzem Krystyny Czubówny. Siła stereotypów związanych z Afryką jest chyba największa w podróżniczym świecie. W tym wpisie postaram się Wam udowodnić, że Południowa Afryka to o wiele więcej niż tylko dziko żyjące lwy i antylopy gnu.

W pociągach i na stacjach w RPA jest bezpieczniej niż na zewnątrz…

Stacja kolejowa Gdynia Główna. Do niedawna najbardziej niebezpieczne miejsce w Polsce związane z podróżowaniem. Odrapane ściany, brudne przejścia kolejowe, wszechobecni bezdomni, żebracy, naciągacze, panowie w białych dresach i złotych zegarkach… Polak przyzwyczajony do ostrzeżeń, drobnych kradzieży i wyłudzaczy na stacjach kolejowych i autobusowych nie będzie mógł w to uwierzyć. Oto poczekalnie, perony, ławki, kasy, bankomaty na stacjach RPA są miejscami czystymi, bezpiecznymi i monitorowanymi.

Powiem więcej - samotne spacerowanie ulicami centrum Johannesburga często kończy się napadem, kradzieżą, zastraszeniem. Nawet miejscowi unikają przebywania w bezpośrednim sąsiedztwie głównej stacji kolejowej, Park Station. Po przekroczeniu bram dworca sytuacja zmienia się radykalnie - liczni prywatni ochroniarze, monitoring, elektroniczne bramki i wszechobecny porządek budzą zaskoczenie, wręcz niedowierzanie. Przekroczenie bram dworca jest przejściem granicy do innego świata…

Nic dziwnego że Gautrain, reprezentacyjna linia metra w Johannesburgu została wybrana atrakcją nr 1 miasta wg czytelników portalu Trip Advisor! Tak bezpiecznie, że aż niewiarygodnie - takie rzeczy tylko w RPA.

… poza tym poza stacją nie pomagamy

Najwięcej do myślenia dały mi nie przydługie oficjalne ostrzeżenia na stronie polskiego MSW : RPA należy do krajów o bardzo wysokim zagrożeniu brutalną przestępczością kryminalną. Odnotowuje się znaczną liczbę napadów rabunkowych z bronią, (często kończących się zabójstwami), gwałtów i innych przestępstw. Nie zaleca się podróżowania wieczorem i w nocy, przebywania w regionach i dzielnicach miast (także na ulicach centralnych) bez upewnienia się co do bezpieczeństwa w konkretnym miejscu, ale krótka informacja na stacji metra w Sandton:

ochrona nie ma prawa interweniować poza obszarem dworca

I już wyobraziłem sobie ludzi, którzy szukając ucieczki biegną w stronę dworca, potykają się i osaczeni przez złodziei, tuż przed bramą, przy biernej postawie ochrony, zostają obrabowani. Oraz ludzi, którzy tuż po wyjściu z dworca zostają napadnięci przez uzbrojonych napastników. Chcesz opuścić bezpieczną przystań? Weź taksówkę lub rób to na własne ryzyko…

Za żucie gumy do żucia na dworcu obowiązuje kara

Po przejściu granicy bezpieczeństwa należy zaakceptować nowe zasady. Zarówno czystość jak i bezpieczeństwo są na peronach wartościami nadrzędnymi. Za wejście na stację z bronią grozi wysoki mandat. Zrozumiałe. Za wejście na stację z gumą do żucia w buzi mandat jest identyczny. Czystość na równi z bezpieczeństwem. Tylko dlaczego na stacji nie ma koszy na śmieci?

Najbardziej znanym Polakiem jest tu Robert Lewandowski

… co właściwie nie powinno dziwić - spotykam się z podobnym myśleniem w wielu krajach świata. Zapomnijcie o Wałęsie, Janie Pawle II, Sienkiewiczu czy Skłodowskiej - to właśnie Robert Lewandowski jest obecnie najbardziej rozpoznawalnym Polakiem na świecie. Dobrze to czy źle?

Z jednej strony szkoda, że osoby zasłużone dla kultury czy nauki nie są jednoznacznie kojarzone z Polską. Być może ich osiągnięcia w skali świata nie są wystarczająco spektakularne? Z drugiej strony musimy się cieszyć. że jakiekolwiek skojarzenie z Polską istnieje - przez to nasz piękny kraj pojawia się w świadomości obywateli całego świata, a to już zjawisko bardzo pozytywne.

Swoją drogą - kto najbardziej kojarzy Wam się z RPA?

RPA jest królestwem burgerów…

Burgery powoli zdobywają serca Polaków, stoiska z burgerami pojawiają się w centrach miast. W porównaniu z RPA, Polska jest jednak wciąż daleko w tyle. Południowoafrykański burger to prawdziwy rarytas. Przepyszne, wypieczone zgodnie z zamówieniem, nigdy suche mięso podawane jest w chrupiącej bułce. Smaku mięsa nie tłumi nadmiernie smak przypraw, całość doskonale komponuje się z podawanymi osobno frytkami. Dla bardziej wybrednych istnieje możliwość doprawienia burgera do smaku, jak również zamówienia burgera wegetariańskiego. Całość podawana jest ze świeżym sokiem mango. Niebo w gębie!

…i każdej innej odmiany mięsa

Co, jeśli nie burger? Każdy inny rodzaj mięsa. RPA jest królestwem drapieżników, wegetarianie będą mieli w Afryce poważny problem. Do wyboru mamy steki, żeberka, polędwice… Trzeba przyznać, że kucharze w RPA znają się na przyrządzaniu mięsa jak mało kto.

Afrykańczycy zajadają się czekoladami Wawel

Poza mięsem, jest jeszcze jeden produkt żywnościowy, o którym chciałbym wspomnieć: czekolada. Ku mojemu bezgranicznemu zdumieniu, w RPA święci tryumfy czekolada marki Wawel. Znajdziemy ją na eksponowanych miejscach we wszystkich większych supermarketach Południowej Afryki.

Czym smak czekolady Wawel różni się od smaku innych czekolad? Co jest w niej tak wyjątkowego, że Afrykańczycy decydują się ją sprowadzać z odległej Polski? Chyba wybiorę się do sklepu by sprawdzić to osobiście… Jakby nie było, dyrektorowi marketingu Wawelu należą się wielkie brawa (i podwyżka).

Żona w RPA ma swoją cenę

W RPA jest czasem śmiesznie, czasem strasznie, a czasem po prostu smutno. Kraj silnie osadzony jest w tradycji, która mimo upływu lat ma ciągle ogromny wpływ na życie społeczne. Jednym z najbardziej jaskrawych przejawów siły tradycji jest cena żony. Dziesiątki lat temu kobieta była dla rodziny inwestycją. Rodzice łożyli środki na jej wychowanie, naukę obowiązków domowych, nienaganny wygląd. Nakład zwracał się w momencie ślubu - kandydat na męża musiał żonę od rodziców wykupić. Ustalona była nawet średnia cena - 13 krów. Im młodsza żona, tym cena wyższa.

Obecnie rozliczenie w krowach jest wysoce niepraktyczne, szczególnie w miastach. Nie oznacza to jednak, że tradycję wykupywania żon porzucono. Wręcz przeciwnie, przelicznik dostosowano do nowych realiów. Cena żony zaczęła być kwotowana w randach i wynosi orientacyjnie 70.000 ZAR (około 20.000 złotych). To sporo jak na warunki południowoafrykańskie. Wielu młodych mężczyzn nie może pozwolić sobie na taki wydatek i nie ma prawa do formalnego ślubu.

Część zakochanych radzi sobie w najprostszy sposób - mężczyzna „porywa” kobietę z domu rodzinnego wyprowadzając się z nią do swojego domu. Zakochani narażają się w takiej sytuacji na ostracyzm ze strony obu rodzin. Rodzina żony czuje się okradziona, w końcu mężczyzna zabrał im z domu ich najcenniejszy skarb nie dając nic w zamian. Rodzina męża okryta jest hańbą, w końcu ich syn jest złodziejem… Ta dwuznaczna sytuacja powoduje wśród młodych mężczyzn w RPA wyczuwalną frustrację.

Sawanna w porze deszczowej przypomina Beskid Niski

Wydaje się Wam, że safari w Południowej Afryce przypomina obrazki z filmów przyrodniczych z Krystyną Czubówną? Otóż niekoniecznie.

Południowoafrykańskie lato (polska zima) charakteryzuje się dużą ilością opadów. Sawanna pokrywa się w tym czasie gęstą i wysoką trawą, która skutecznie maskuje zwierzynę i utrudnia jakąkolwiek obserwację najbardziej skrytych gatunków. Pofałdowane ukształtowanie terenu dodatkowo pogarsza sprawę - wypatrzenie geparda latem jest równie prawdopodobne w Johannesburgu jak w Dukli. Prawdopodobieństwo znikome.

Jeśli chcecie doświadczyć „prawdziwego” safari, jedźcie do RPA zimą. Susza prowokuje pożary traw i duże połacie terenu zostają ogołocone. Zima to także okres narodzin młodych zwierząt na sawannie, przez co ich rodzice stają się nieco mniej mobilni.

Flaga RPA ma najwięcej kolorów na świecie.

Na koniec zagadka - ile kolorów ma najbarwniejsza flaga na świecie? Na odpowiedzi czekam w komentarzach 🙂 Tu wyjaśnię tylko symbolikę poszczególnych kolorów.

Edit: najlepszym refleksem podpisała się Agnieszka z szkatulkaami.blogspot.com, gratulacje 🙂

Flaga RPA symbolika odnosi się do największych bogactw naturalnych Południowej Afryki, do jej burzliwej historii i wielorasowego społeczeństwa. I tak kolor czerwony, widoczny na gorze flagi, symbolizuje krew przelaną w czasie epoki apartheidu. Kolor biały i czarny oznacza odpowiednio Europejczyków i Murzynów zamieszkujących razem jedno państwo. Kolejne kolory odnoszą się do przyrody - żółć symbolizuje bogactwa naturalne RPA, zwłaszcza złoto. Zieleń oznacza ląd, sawannę, przyrodę. Kolor niebieski to niebo.

Dziś kolory flagi oficjalnie nie mają żadnego znaczenia, jednak w świadomości mieszkańców RPA symbolika jest wciąż żywa.